Русско-татарский словарь:
болтанка (сущ.)(ж) разг. болтанка (самолетның һавада чайкалуы-янтаюы)
бортовой (прил.)бортовая качка = мор. як-якка чайкалу (корабльдә); бортовой журнал = борт журналы
всплеск (сущ.)(м) 1. см. всплеснуть; 2. (звук) чапылдау тавышы; чайпалу тавышы; чайкалу тавышы; всплеск весел ишкәкләрнең чапылдау тавышы
всполаскиваться (гл.) страд. разг. чайкалу, суда чайкалу, су йөгертелү, чайкап алыну
выполаскивать (гл.) см. выполоскать выполаскиваться (гл.) страд. чайкалу, чайкап чистартылу
закачать I(гл.)кого 1. (убаюкать) тирбәтә башлау; атындыра башлау 2. тирбәтеп арыту, тирбәтеп башын әйләндерү; чайкалудан (чайкалып) косасы килү; в лодке меня закачало безл. көймәдә чайкалып минем косасым килде
качаться (гл.) 1. тирбәлү, чайкалу, селкенү; (на качелях) атыну; лодка качается на волнах көймә дулкыннар өстендә тирбәлә; зуб качается теш селкенә 2. (пошатываться) алпан-тилпән килү, ава-түнә йөрү
качка I(сущ.)(ж)чайкалу, тирбәлү (диңгездә), килевая качка буйга чайкалу; бортовая качка ян-якка чайкалу
качкий (прил.) простореч. обл. 1. чайкалучан, тирбәлүчән; 2. чалулы, сикәлтәле
килевой (прил.)киль …ы; буй …; буйга таба; килевая качка буйга чайкалу (суднолар турында)
колтыхаться (гл.) обл. чайкалу, чайпалу, селкенү
колыханье (сущ.)(с) мн. (нет)тирбәтү; тирбәлү; селкенү; селкетү; чайкалу; чайкалдыру
колыхаться (гл.)тирбәлү, селкенү, чайкалу, җилфердәү; рожь колышется от ветра җилдән арышлар чайкала
мертвый (прил.) 1. үле, җансыз; мертвое тело үле гәүдә 2. перен. җансыз, тын; мертвые улицы тын урамнар 3. коры, корыган; мертвые деревья корыган агачлар 4. перен. файдасыз, буш; мертвое дело файдасыз эш лежать мертвым грузом файдаланылмыйча яту; мертвая вода тереклек суы (әкиятләрдә: терелтә торган су); мертвая зыбь җилсез чайкалу (диңгез чайкалуы); мертвая петля үлем элмәге (югары пилотажның бер фигурасы); мертвая природа җансыз табигать; мертвая тишина үлем тынлыгы, кабер тынлыгы; мертвая точка тех. тигезләнеш ноктасы (механизм детальләренең абсолют тигезләнеш мизгеле); мертвая хватка 1) (у собаки) ычкындырмаслык итеп тешләү; 2) у кого үз дигәнен эшләмичә калмау; тоткан җиреннән өзеп алу; мертвое пространство воен. атыла алмый торган урын (снарядлар, пулялар белән); мертвый капитал үле капитал (1) фин. табыш китерми торган капитал, файда бирми торган капитал; 2) перен. кулланылмый торган белем хакында); мертвый сезон сәүдәдә, промышленностьта торгынлык (капиталистик илләрдә); мертвый час көндезге йокы сәгате; мертвый штиль тын штиль; мертвый язык үле тел (язма истәлекләрдә генә сакланып калган тел); мертвый якорь мор. озак вакытка салынган якорь (причаллар, йөзмә маяклар беркетү өчен); быть на мертвой точке бер үк халәттә, үзгәрешсез, һаман бер урында; спать (заснуть, уснуть) мертвым сном изрәп йоклау, үлем йокысы белән йоклау
мотаться (гл.) разг. 1. селкенү, чайкалу, тирбәлү 2. прост. ыгыз-ыгы килү, арлы-бирле йөрү; целый день мотаться по городу көн озын шәһәрдә арлы-бирле йөрү 3. страд. от мотать I 1
ополаскивать (гл.) см. ополоснуть ополаскиваться (гл.) страд. чайкалу, чайкап алыну, су йөгертеп алыну
отполоскаться (гл.) 1. чайкалу; белье хорошо отполоскалось керләр яхшы чайкалган; 2. простореч. чайкап бетерү, кер чайкаудан туктау; 3. (кончить брызгаться) су чәчрәтүдән туктау
I(сущ.)(м) мн. нет, спец. см. перепаять переполаскивать (гл.) см. переполоскать переполаскиваться (гл.) страд. яңадан чайкалу
плескать (гл.) 1. чупылдау, чайпалу; плещут волны дулкыннар чайпала 2. на кого-что, чем чәчрәтү, су чәчрәтү, сибү; плескать водой в лицо биткә су чәчрәтү 3. что, разг. чайкалдырып (чайпалдырып) түгү; плескать воду на пол суны чайпалдырып идәнгә түгү 4. җилфердәү, чайкалу; флаги плещут флаглар җилферди
плескаться (гл.) 1. чайпалу, чайпалып тавыш чыгару, чупылдау; волны плещутся о берег дулкыннар ярга бәрелеп чупылдыйлар 2. чупылдашу, су чәчрәтешү, су сибешү; дети плещутся в реке балалар елгада су чәчрәтешәләр 3. перен. җилфердәү, чайкалу; флаги плещутся флаглар җилферди
покачаться (гл.)тирбәнеп (атынып) алу, бераз тирбәнү, бераз атыну; бераз чайкалу; покачаться на качелях бераз таган атыну
(гл.) 1. (слегка качаться) беркадәр тирбәлү, беркадәр чайкалу, тирбәлеп (чайкалып, атынып) тору 2. (при ходьбе) алпан-тилпән килү; ава-түнә бару (килү); он шел, сильно покачиваясь ул ава-түнә бара иде
полоскаться (гл.) 1. чупырдашып су коену, чупырдашу 2. перен. (развеваться на ветру) җилфердәү, чайкалу
пошатываться (гл.)алпан-тилпән килү, чайкалу; селкенеп тору; идти пошатываясь ава-түнә бару; зуб пошатывается теш селкенеп тора
прополаскивать (гл.) см. прополоскать прополаскиваться (гл.) страд. чайкалу, чайкап алыну
расколыхаться (гл.) 1. бик нык чайкалу, чайкала башлау; бик нык дулкынлану, дулкынланып китү; айкалу-чайкалу, море синее расколышется (Даль) зәңгәр диңгез айкалыр-чайкалыр; 2. перен. разг. кузгалу, хәрәкәткә килү; массы расколыхались массалар кузгалды
расплескаться (гл.)чайкалу, чайкалып түгелү, чайкалып түгелеп китү, чайкалып чәчрәү
укачанный (прил.) 1. тирбәтелгән, тирбәтеп йоклатылган; 2. чайкалудан йокымсыраган, чайкалудан күңеле болганган
шатать (гл.) 1. что селкетү, чайкалту; ветер шатает деревья җил агачларны селкетә; шатать зуб тешне селкетү 2. кого чайкалу, алпан-тилпән килү; его шатает от усталости арганлыктан ул алпан-тилпән килә
шататься (гл.) 1. селкенү, какшау; зуб шатается теш селкенә; стол шатается өстәл селкенә 2. (при ходьбе) чайкалу, алпан-тилпән килү 3. перен. прост. тик йөрү, селкенеп йөрү; шататься по городу шәһәр буйлап тик йөрү
Татарско-русский словарь:
айкалу-чайкалу собир. см. айкалуI (в знач. 1-3)
байтирәк (сущ.) 1. фольк. миф. дерево, имеющее корни в подземном мире и растущее до неба 2. ист. дерево в гербе рода (где, кроме дерева рода, обязательными компонентами были ещё птица рода, тамга и орна, т. е. клич рода) 3. высокое старое дерево во дворе (как символ дома); ~нең чайкалуы җилдән (посл.) нет дыма без огня (букв. старое дерево без ветра не качнётся) 4. диал. бот. осокорь
чайкалгалау (многокр.) от чайкалу качаться, раскачиваться (временами, иногда)
чайкалу I(гл.) страд. от чайкау I прополаскиваться, споласкиваться
чайпалу (гл.)(неперех.) 1. расплёскиваться/расплескаться, расплеснуться; выплёскиваться/выплескаться, выплеснуться; чиләктәге су ~ып түгелде вода в ведре выплеснулась 2. диал. см. чайкалуII
чайпылу (гл.)(неперех.) 1. расплёскиваться/расплескаться, расплеснуться; выплёскиваться/выплескаться, выплеснуться; чиләктәге су ~ып түгелде вода в ведре выплеснулась 2. диал. см. чайкалуII
Тәсадеф