Русско-татарский словарь:
(гл.) см. врезать врезаться (гл.) 1. барып керү, ярып керү, барып төртелү; лодка врезалась в песок көймә комга барып төртелде 2. кереп тору, кереп китү; песчаная коса врезалась в море ком сырты диңгезгә кереп киткән 3. перен. бәреп керү, бәреп килеп керү; конница врезалась в неприятельские ряды атлы гаскәр дошман сафларына бәреп килеп керде 4. перен. калу, сеңү; урнашу; врезаться в память хәтердә калу
II(гл.) 1. на кого-что бәрелү, барып бәрелү, барып төртелү; найти на дерево агачка барып бәрелү 2. на что каплау, басу; туча нашла на луну айны болыт каплады 3. (прийти, собраться) җыелу, килеп җыелу; килеп тулу 4. тулу; нашло много дыму бик күп төтен тулган нашел страх курку басты, курку алды; нашла тоска хәсрәт басты; нашло веселье күңелләре ачылып шау-гөр килде[ләр]
наткнуться (гл.) разг. 1. на что барып кадалу, барып чәнчелү; наткнуться на гвоздь кадакка барып кадалу 2. на кого-что барып (килеп) төртелү, барып (килеп) бәрелү; наткнуться на столб баганага барып бәрелү 3. перен. на что, разг. [көтмәгәндә] очрау, туры килү, тап булу; наткнуться на засаду засадага очрау
поджигать (гл.) см. поджечь поджигаться (гл.) страд. 1. кабызып җибәрелү, яндырып җибәрелү; 2. ут салыну, ут төртелү
подпалзывать (гл.) см. подползать подпаливать (гл.) см. подпалить подпаливаться (гл.) страд. 1. ут төртелү; 2. көйдереп алыну, өтелү
скапотировать (гл.) ав. утырганда борыны белән төртелү (самолет турында)
ткнуться (гл.) однокр. барып төртелү, барып бәрелү
тыкаться (гл.) 1. прост. төртелү, бәрелү; тыкаться в стену стенага бәрелү 2. перен. (беспорядочно двигаться) бәргәләнеп йөрү; кысылу, тыгылу; тыкаться всюду бөтен җиргә тыгылу; тыкаться туда-сюда әрле-бирле йөрү тыкаться носом йоклап утыру, утырган килеш йоклау
упереться (гл.) 1. чем во что таяну, сөялү, терәлү, терәү; упереться веслом в дно ишкәк белән су төбенә таяну; упереться ногами в землю аякларны җиргә терәү 2. в кого-что. разг. килеп бәрелү (төртелү); шел, шел и уперся в забор бара торгач коймага килеп бәрелгәнмен 3. перен. на чем и без доп. , прост. киреләнү, үҗәтләнү, кәҗәләнү, аяк терәп каршы тору, үзсүзлеләнү, үз дигәнен итү; он уперся и не поехал никуда үз дигәнен итте, бер кая да бармады
упиваться (гл.) см. упиться упирать (гл.) см. упереть упираться (гл.) 1. см. упереться; 2. разг. килеп терәлү (төртелү) ; бәйләнешле булу, бәйләнгән булу; разрешение этого вопроса упирается в отсутствие денег бу мәсьәләнең хәл ителеше акча юклыкка бәйләнгән 3. страд. от упирать
Татарско-русский словарь:
төртелгән (прил.) разг. эвф. см. чукынган төртелү (возвр.) от төртү 1. 1) прям., перен. упираться/упереться, утыкаться/уткнуться; көймә ярга ~де лодка уткнулась в берег 2) натыкаться/наткнуться на что-л.; ташка ~ү натыкаться на камень 2. стукаться, ударяться обо что-л.; шалт-шолт ~ә ударяется с треском 3. 1) задевать/задеть || задевание чем-л., чего-л.; һәрнәрсәгә ~еп йөри всё время что-либо задевает 2) задевать/задеть (словом); сүзең миңа ~ә твоё слово задевает меня 4. толкаться/толкнуться (туда-сюда, в угол, в ворота, в двери и т. п.) 5. груб. прост. прислоняться/прислониться; ник мичкә ~еп торасың? чего стоишь, прислонившись к печке? 6. прост. уткнуться; китабына ~гән дә тик утыра уткнулся в свою книгу и сидит 7. выпирать (из-под оболочки, одежды, шкуры) 8. натолкнуться; аңламаган сүзгә ~дем натолкнулся на незнакомое слово
төртенү (гл.)(неперех.) 1. толкаться, соваться (туда и сюда) 2. разг. см. чукыну1, 2. 3. перен. неодобр. ходить, ездить, будучи неприглашённым; толкнуться к кому 4. перен. груб. резко отказываться/отказаться, упрямиться/заупрямиться 5. прост. см. төртелү6
Тәсадеф