Русско-татарский словарь:
абортивный (прил.) 1. мед. абортив (берәр процессның, берәр авыруның үсешен, барышын туктата торган яки авыруның барышында тиз һәм кискен үзгәреш кертә торган); абортивное лечение абортив дәвалау 2. биол. абортив, җитлекмәгән; абортивные органы растений үсемлекләрнең җитлекмәгән органнары
аллопатия (сущ.)(ж)аллопатия (гомеопатиягә капма-каршы буларак дәвалауның гадәттәге системасы)
бальнеология (сущ.)(ж)бальнеология (минерадь сулар һәм ләм белән дәвалау методларын өйрәнә торган фән)
венерология (сущ.)(м)венерология (венерик авырулар һәм аларны дәвалау турындагы фән)
ветеринария (сущ.)(ж)ветеринария (хайваннарның авыруын һәм аларны дәвалауны өйрәнә торган фән)
внушать (гл.) см. внушить внушение (сущ.)(с) 1. см. внушить; 2. үгет, үгет бирү, үгет-нәсихәт; шелтәләү; шелтә; родительское внушение ата-ана үгете 3. (гипноз) гипноз; лечение внушением гипноз белән дәвалау
водо (прист.)рус телендәге кушма сүзләрнең беренче кисәге, суга караган, су белән бәйләнешле дигән мәгънәне белдерә, мәс. водолечение су белән дәвалау; водонагреватель су җылыткыч
водолечебница (сущ.)(ж)су белән дәвалау урыны (учреждениесе)
водолечебный (прил.)су белән дәвалау …ы, су белән дәвалый торган; водолечебное учреждение су белән дәвалау учреждениесе
водолечение (сущ.)(с)су белән дәвалау
врачевать (гл.)кого-что, уст. дәвалау; врачевать недуги авыруларны дәвалау
гальванизация (сущ.)(ж)гальванизация (даими электр тогын дәвалау өчен яки техникада әйберләргә металл йөгертү өчен куллану)
гемотерапия (сущ.)(ж) мед. гемотерапия, кан белән дәвалау (бигрәк тә тәнгә кан җибәрү юлы белән)
гериатрия (сущ.)(ж)гериатрия (медицинаның олы яшьтәге кешеләрнең авыру үзенчәлекләрен өйрәнү һәм аларны дәвалау белән шөгыльләнә торган бүлеге)
гидротерапия (сущ.)(ж) мед. гидротерапия (су белән дәвалау)
гипноз (сущ.)(м)гипноз; сеанс гипноза гипноз сеансы; лечить гипнозом гипноз ярдәмендә дәвалау
грязелечебница (сущ.)(ж)ләм белән дәвалау учреждениесы (бинасы)
грязелечение (сущ.)(с)ләм белән дәвалау (дәвалану)
грязи (сущ.)(только) мн. 1. (лечебное средство) ләм (дәвалау өчен яраклы күл яки диңгез ләме) 2. (место) ләм белән дәвалау урыны; поехать на грязи ләм белән дәваланырга бару
детский (прил.) 1. балалар …ы; детская литература балалар әдәбияты; детские учреждения балалар учреждениеләре 2. бала …ы; детский голос бала тавышы 3. перен. балаларча …, сабыйларча …, балалар …ы; балалык …ы; балаларга хас булган; детское рассуждение балаларча фикер йөртү детская площадка балалар мәйданчыгы; детские ясли балалар яслесе; детский городок балалар шәһәрчеге (балаларны дәвалау һәм тәрбияләү оешмасы); детский дом балалар йорты; детский сад балалар бакчасы
диэтотерапия (сущ.)(ж) мед. диэтотерапия (махсус ашау режимы ярдәмендә авыруларны дәвалау)
зубоврачебный (прил.)теш дәвалау …ы; зубоврачебный кабинет теш дәвалау кабинеты
зуболечебница (сущ.)(ж)теш дәвалау урыны
иглотерапия (сущ.)(ж)инә терапиясе, иглотерапия (инәләр кадап дәвалау ысулы)
иглоукалыаание (сущ.)(с)инәләр кадап дәвалау
ингаляция (сущ.)(ж)ингаляция (пар, газ хәлендәге даруны яки пар хәленә китерелгән сыек даруны ингалятор ярдәмендә сиптереп иснәтеп дәвалау)
инсоляция (сущ.)(ж)инсоляция ( 1. физ. җир өстенең бер квадрат сантиметрына билгеле бер вакыт эчендә төшкән кояш яктысы һәм җылысы; 2. мед. кояш нурлары белән дәвалау; 3. мед. (солнечный удар) кояш сугу, эссе сугу)
кварц (сущ.)(м)кварц ( 1. техникада киң кулланыла торган минерал; кремнезем окисе 2. разг. кварц лампасы белән дәвалау)
клиницист (сущ.)(м)клиницист (клиникада дәвалау эшләре белән бергә фәнни тикшеренүләр дә алып баручы врач)
клинический (прил.)клиника …ы, клиник; клиническое лечение клиник дәвалау; в клинических условиях клиник шартларда клиническая смерть клиник үлем
колония (сущ.)(ж)колония ( 1. империалистик дәүләт тарафыннан басып алынган ил яки өлкә 2. бер дәүләт җиреннән икенче дәүләт җиренә күчеп утырган кешеләр төркеме 3. чит шәһәрдә, чит илдә яшәүче якташлар группасы 4. махсус максатларны күздә тотып, мәс. аерым группа кешеләрне дәвалау, тәрбияләү, төзәтү өчен оештырылган бергә яшәү урыны 5. биол. бергә укмашып яшәүче микроблар, бөҗәкләр төркеме)
консервативный (прил.)консерватив, кадим …, иске карашлы, яңалыкка каршы консервативное лечение консерватив дәвалау (хирургик, операциядән башка үткәрелә торган)
консилиум (сущ.)(м)консилиум (авыруны ачыклау һәм аны дәвалау юлларын, ысулларын билгеләү өчен берничә врачның киңәшмәсе)
косметология (сущ.)(ж)косметология (дәвалау һәм декоратив косметиканы өйрәнү фәне)
кумысолечебный (прил.)кымыз белән дәвалау …ы; кымыз белән дәвалый торган; кумысолечебное заведение кымыз белән дәвалау йорты
кумысолечение (сущ.)(с)кымыз белән дәвалау
курортология (сущ.)(ж)курортология (табигатьнең дәвалау факторларын өйрәнү фәне)
ларингология (сущ.)(ж) мн. нет, мед. ларингология (тамак авырулары һәм аларны дәвалау юллары турындагы фән)
лепрозорий (сущ.)(м)лепрозорий (махау авыруы белән авыручыларны дәвалау учреждениесы)
лечебница (сущ.)(ж)дәвалау йорты; шифаханә ( уст. )
лечебный (прил.)(авыруларны) дәвалау …ы, дарулау …ы, дәвалану …ы, дарулану …ы; лечебные учреждения дәвалау учреждениеләре
лечение (сущ.)(с) см. лечить, лечиться; амбулаторное лечение амбулаториядә дәвалау, амбулаториягә йөреп дәвалану; лечение туберкулеза туберкулездан дәвалау; курс лечения дәвалау курсы
лечить (гл.)кого-что дәвалау, дарулау
массаж (сущ.)(ж)массаж, сылау; лечение массажем массаж белән дәвалау; делать массаж массаж ясау
медикаментозный (прил.)медикаментоз …, медикаментлар кулланып …; медикаментозные средства медикаментоз чаралар, медикаментозное лечение медикаментлар кулланып дәвалау
наркология (сущ.)(ж)наркология (медицинаның наркотиклар куллануның нәтиҗәләрен һәм наркоманнарны дәвалауны өйрәнә торган бүлеге)
нейрохирургия (сущ.)(ж)нейрохирургия (медицинаның нерв системасындагы органик авыруларны хирургия методы белән дәвалауны өйрәнә торган бүлеге)
носовик (сущ.)(м) 1. разг. борын авыруларын дәвалаучы врач; 2. обл. кулъяулык
одонтолотия (сущ.)(ж) мн. нет, мед. одонтология (тешләр һәм аларны дәвалау турындагы фән)
онкология (сущ.)(ж)онкология (яман шеш авырулары һәм аларны дәвалау методлары турында фән)
органотерапия (сущ.)(ж) мн. нет, мед. органотерапия (кешенең авыру органнарын хайваннарның шундый ук органнарыннан алып хәзерләнгән препаратлар белән дәвалау)
ортопедия (сущ.)(ж)ортопедия (хирургиянең умырткалык һәм кул-аякларның кәкрәюен дәвалау белән шөгыльләнә торган бүлеге)
педиатрия (сущ.)(ж)педиатрия (медицинаның балалар авырулары һәм аларны дәвалау белән шөгыльләнә торган бүлеге)
перелечивать (гл.) разг. см. перелечить перелечиваться (гл.) разг. см. перелечиться перелечить (гл.) разг. 1. дәвалап чыгу; сәламәтләндерү (күп кешене); 2. шутл. артык дәвалау (кирәгеннән арттырып җибәрү); его не то недолечили, не то перелечили аны әллә дәвалап җиткермәделәр, әллә артыграк дәваладылар
полечить (гл.)бераз дәвалау, бераз дәвалап алу
пользовать (гл.) книж. устар. 1. файда китерү, табыш китерү; 2. дәвалау; больного пользовал известный врач авыруны атаклы врач дәвалады
попользовать (гл.) устар. бераз дәвалап алу, дәвалау; попользовать больного авыруны дәвалау
пролечить (гл.) 1. (берникадәр вакыт) дәвалау; пролечить больного целый год авыруны ел буе дәвалау; 2. дәвалануга (акча) тотып бетерү
противопоказание (сущ.)(с) 1. юр. капма-каршысын күрсәтү (сөйләү), киресен күрсәтү (сөйләү) 2. мед. [даруның, дәвалауның] зарарлы булуын (килешмәвен, ярамавын) күрсәтә торган билге
процедура (сущ.)(ж) 1. процедура; эзлекле тәртибе; процедура голосования тавыш бирү процедурасы; процедура подписания договора договорга кул кую процедурасы 2. мед. процедура; лечебные процедуры дәвалау процедуралары; ходить на процедуры процедурага йөрү
психиатрический (прил.)психиатрия …ы, психиатрик, психик авыруларны дәвалау …ы; психиатрическая больница психик авыруларны дәвалау больницасы
психотерапия (сущ.)(ж) мн. нет, мед. психотерапия (авыруларны психик тәэсир итү юлы белән дәвалау)
радиолог (сущ.)(м)радиолог ( 1. радиоактивлык күренешләрен тикшерүче белгеч; 2. авыруларны дәвалауда радиоактив матдәләр кулланучы врач)
радиотерапевтыческий (прил.) мед. радиотерапия...-ы; радиотерапевтик, радий (һәм башка радиоактив элементлар) белән дәвалау...-ы; радиотерапевтические исследования радиотерапевтик тикшеренүләр (радий һ.б. радиоактив элементлар белән дәвалау турындагы тикшеренүләр); радиотерапевтический кабинет радиотерапия кабинеты, радий белән дәвалау кабинеты
радиотерапия (сущ.)(ж)радиотерапия (радиоактив матдәләр ярдәмендә дәвалау)
рекомендоваться 1. (гл.) страд. тәкъдим ителү, киңәш ителү, мәслихәт күрелү; этот способ лечения не рекомендуется бу ысул белән дәвалау мәслихәт күрелми (ярамый); 2. (гл.)(танышканда) исем-фамилиясен әйту, үзе белән таныштыру
рентгенизация (сущ.)(ж) мн. нет, мед. см. рентгенизировать рентгенизировать (гл.) мед. 1. рентген белән карау; 2. рентген нурлары белән дәвалау, рентген нурында тоту
рентгенология (сущ.)(ж)рентгенология (медицина фәненең рентген нурлары һәм аларны дәвалау максатында куллану турындагы бүлеге)
рентгенотерапия (сущ.)(ж)рентгенотерапия (рентген белән дәвалау)
салол (сущ.)(м) мн. нет, мед. салол (ашказанын дәвалау өчен дару)
самолечение (сущ.)(с)үзеңне-үзең дәвалау (врач ярдәменнән башка дәвалану)
санация (сущ.)(ж)санация ( 1. мед. авыз куышлыгын савыктыру өчен үткәрел торган дәвалау чаралары 2. эк. капиталистик илләрдә банкларны һәм эре предприятиеләрне банкротлыктан саклау максаты белән дәүләт тарафыннан күрелә торган чаралар системасы)
светолечебница (сущ.)(ж) мед. яктылык белән дәвалау больницасы
светолечебный (прил.)яктылык белән дәвалау...-ы; светолечебный кабинет яктылык белән дәвалау кабинеты
светолечение (сущ.)(с)нур белән дәвалау, яктылык белән дәвалау
серотерапия (сущ.)(ж) мн. нет, мед. сүл (сыворотка) белән дәвалау (дарулау)
ситчик (сущ.)(м) простореч. см. ситец сифилидолог (сущ.)(м) спец. сифилидолог (сифилис авыруын дәвалаучы врач; сифилидология белгече)
скотолечебница (сущ.)(ж) устар. терлек дәвалау йорты
скотолечебный (прил.) устар. терлек дәвалау...-ы; скотолечебное учреждение терлек дәвалау учреждениесе
средство (сущ.)(с) 1. чара, юл; средство воспитания тәрбияләү чарасы 2. обычно мн. средства чего, какие средство; чара, юл; средства производства җитештерү средстволары; спасательные средства коткару чаралары; технические средства техник средстволар; транспортные средства транспорт чаралары; средства связи элемтә чаралары 3. дару, им; дәвалау (дәвалану) чарасы; средство от головной боли баш даруы; перевязочные средства яра бәйли торган әйберләр (бинт һ. б. ш.); дезинфицирующие средства дезинфекция чаралары 4. мн. средства (деньги) средство, акча, байлык; мөмкинлек; средства существования акча, материаль байлык; жить не по средствам мөмкинлегеннән тыш яшәү; остаться без средств акчасыз калу
строфант (сущ.)(м) мн. (нет)строфант ( 1. бот. тропик үсемлек; 2. мед. шул үсемлекнең орлыгыннан әзерләнгән һәм медицинада йөрәк авыруларын дәвалауда кулланыла торган төнәтмә)
термостойкий (прил.) см. теплостойкий термотерапия (сущ.)(ж) мн. (нет)термотерапия (җылылык белән дәвалау ысулы)
требовать (гл.) 1. что, чего и с неопр. таләп итү, сорау; требовать объяснений у кого-л. кемнән дә булса аңлатып бирүне таләп итү 2. кого-чего таләп итү, кирәк булу, мохтаҗ булу; дом требует ремонта өйгә ремонт ясарга кирәк; эта болезнь требует лечения бу авыру дәвалауны таләп итә 3. кого-что (вызывать) чакыру, чакырту; требовать кого-л. к начальнику кемне дә булса начальникка чакырту
туберкулин (сущ.)(м) мн. нет, мед. туберкулин (диагноз кую һәм туберкулездан дәвалау өчен туберкулез бациллаларыннан алынган матдә)
физиотерапевтический (прил.)физиотерапевтика …ы, физиотерапевтик; физиотерапевтический кабинет физиотерапевтика кабинеты; физиотерапевтическое лечение физиотерапевтик дәвалау
физиотерапия (сущ.)(ж)физиотерапия (физик чаралар белән, ягъни хәрәкәт, җылылык, яктылык, су, һава. электр, механик приборлар һ.б.ш. белән дәвалау)
физкультура (сущ.)(ж)физкультура, тән тәрбиясе; лечебная физкультура дәвалау физкультурасы
фототерапия (сущ.)(ж) мн. нет, мед. фототерапия (яктылык ярдәмендә дәвалау)
фтизиатрия (сущ.)(ж)фтизиатрия (медицинаның туберкулез авыруын һәм аны дәвалау методларын өйрәнә торган бүлеге)
химиотерапия (сущ.)(ж) мед. химиотерапия (авыруларны организмга химик матдәләр кертү юлы белән дәвалау)
хирургический (прил.)хирургия …ы, хирургик; хирургическое отделение хирургия бүлеге; хирургическая операция хирургик операция; хирургическое вмешательство операция ясау, операция юлы белән дәвалау
целитель (сущ.)(м) книж. дәвалаучы, терелтүче, савыктыручы
(гл.) книж. устар. дәвалау, терелтү, савыктыру, сәламәтләндерү, дәвалап тергезү
элексир (сущ.)(м) см. эликсир электризация (сущ.)(ж) 1. физ. электрлау, электрлану 2. мед. электр белән дәвалау
электро кушма сүзләрнең электр мәгънәсендәге беренче өлеше, мәс. электролечение электр белән дәвалау; электробритва электр бритвасы
электролечебница (сущ.)(ж) мед. электр белән дәвалау йорты
электролечебный (прил.)электр белән дәвалау …ы; электролечебный кабинет электр белән дәвалау кабинеты; электролечебные процедуры электр белән дәвалау процедуралары
электролечение (сущ.)(с)электр белән дәвалау
электротерапия (сущ.)(ж)электротерапия, электр белән дәвалау
Татарско-русский словарь:
аэрогелиодәвалау (сущ.) мед. аэрогелиотерапия
бародәвалау (сущ.) мед. баротерапия (применение с лечебной целью пониженного или повышенного атмосферного давления)
бделлодәвалау (сущ.) мед. бделлотерапия; см. тж. гирудотерапия бди (сущ.) сокр. ЕГЭ [единый государственный экзамен]
библиодәвалау (сущ.) библиотерапия (метод психотерапии, основанный на специальном подборе больному литературы для чтения)
брахидәвалау (сущ.) мед. брахитерапия (терапия лучевая близкофокусная)
бушка (нареч.) 1. безрезультатно, напрасно, зря, вхолостую; попусту разг. , впустую разг. (работать, ходить и т. п.); ~ барып килү напрасно сходить; вакытны ~ үткәрү впустую проводить время; цех ~ эшләде цех работал вхолостую 2. просто так, не просто так, без причины; ~ ашатмый торгандыр әле, берәр нәрсәсе бардыр не просто так кормит, наверное, что-нибудь затевает 3. перен. дёшево, даром, за бесценок разг. ; йортны ~ сатканнар дом продали за бесценок 4. бесплатно; без оплаты; ~ эшләү работать без оплаты; ~ дәвалау лечить бесплатно
гальваноионодәвалау (сущ.) мед. гальваноионотерапия (электрофарез лекарственный)
дару итү (гл.)(перех.) см. дәвалау дару йонлыбашы (сущ.) бот. одуванчик лекарственный
дарулау (гл.)(перех.) 1. см. дәвалау 2. опрыскивать (растения), протравливать (семена); обрабатывать химикатами (химическими препаратами, гирбицидами) || опрыскивание, протравливание; обработка
дәва итү (гл.)(перех.) см. дәвалау1
дәвалану (возвр.) от дәвалау; лечиться, полечиться || лечение
дәвалау (гл.)(перех.) 1. лечить, врачевать книжн. || лечение, врачевание книжн. || лечебный; авыруны ~у лечить больного; һәртөрле авыруларны ~у врачевать всякие недуги; үлән төнәтмәләре белән ~у лечить настоями из трав; гриппны ~у лечить грипп; ~у гимнастикасы лечебная гимнастика; ~у корпусы лечебный корпус; ~у чаралары лечебные средства 2. перен. лечить; тәнкыйть белән ~у лечить критикой
дәвалау гимнастикасы (сущ.) мед. лечебная гимнастика
дәвалау лае (сущ.) лечебная грязь
дәвалаучы (сущ.) тот, кто лечит; лекарь разг. книжн. || лечащий
дәвалаштыргалау (многокр.) от дәвалау; см. дәвалаштыру дәвалаштыру (многокр.) от дәвалау; подлечивать, полечивать
иммунодәвалау (сущ.) мед. иммунотерапия
йорт (сущ.) 1. (жилище, жильё) дом, здание || 1) домашний 2) домовый; агач ~ деревянный дом; кирпеч ~ кирпичный дом; ата ~ы отчий дом; биш катлы ~ пятиэтажное здание; ~ салу (күтәрү) строить дом; ~ торгызу отстраивать дом; ~ хуҗалыгы домашнее хозяйство; ~ җиһазлары домашняя утварь; ~ капкасы домовые ворота; ~ үрмәкүче домовый паук; ~ тычканы домовая мышь 2. как первый компонент русских сложн. сл. : домо-; ~ биләү домовладение; ~ салу домостроительство; ~ төзү эше домостроение; ~та үстерелгән доморощенный (конь, виноград) 3. (домашний очаг, хозяйство) дом, семья; бөтен ~ аякка басты весь дом поднялся на ноги; яхшы хуҗа ~тан түгел, ә ~ка ташый ( погов. ) хороший хозяин не из дома, а в дом несёт; хуҗасыз ~та бәрәкәт юк (посл.) без хозяина и дом-сирота; ызба күрке-хатын, ~ күрке-ир (посл.) краса избы-жена, краса дома (хозяйства)-муж; ~ызга иминлек бирсен! мир вашему дому 4. постройка, строение; завод ~лары заводские постройки (строения) 5. двор, усадьба; авылда өч йөз ~ в деревне триста дворов (усадеб); крестьян ~ы крестьянская усадьба 6. (какое-л. учреждение) дом; балалар ~ы детский дом; Галимнәр ~ы Дом учёных; Актерлар ~ы Дом актёра; мәдәният ~ы Дом культуры; Матбугат ~ы Дом печати; сәүдә ~ы торговый дом; ял ~ы дом отдыха 7. заведение; храм; уку ~ы учебное заведение; дәвалау ~лары лечебные учреждения; фән ~ы храм науки 8. книжн. (династия, род, поколение) дом; Романовлар ~ы дом Романовых 9. редко. страна, край; Болгар ~ы страна Булгар; дошманнарны җиңеп, туган ~ка кайтты батырлар победив врага, в родные края возвратились богатыри
кварц (сущ.) геол. 1. кварц || кварцевый; ~ токымнары кварцевые породы; төтенсыман ~ дымчатый кварц 2. разг. кварц; ~ белән дәвалау лечить кварцем
корчаңгы (сущ.) 1. чесотка || чесоточный; атның ~сын дәвалау лечить чесотку лошади; ~ авыруы чесоточная болезнь; ~ кычытуы чесоточный зуд 2. чесоточный больной; кем кайгысы нәрсәдә, ~ның мунчада (посл.) у каждого своя забота, у чесоточного-баня 3. перен. бран. паршивец || паршивый, шелудивый
массаж (сущ.) массаж || массажный; дәвалау ~ы лечебный массаж
өметләндерү (гл.)(перех.) 1. вселять/вселить надежду, обнадёживать/обнадёжить кого-л. || обнадёживание; врачның дәвалау системасы ~ерлек иде лечебная система врача была обнадёживающей 2. обещать/пообещать, сулить/посулить, обещание, посул; яңа уңышларга ~ү обещать новые успехи; баланы уенчык алып бирергә ~ү посулить ребёнку купить игрушку
тукымалар белән дәвалау (сущ.) мед. тканевая терапия
үлән белән дәвалау (сущ.) траволечение, травоцелительство
үлән белән дәвалаучы (сущ.) травник, травница
фагодәвалау (сущ.) мед. фаголечение
фармакодәвалау (сущ.) мед. фармакотерапия (совокупность методов лечения, основанных на применении лекарственных средств)
физиокинезодәвалау (сущ.) мед. физиокинезотерапия
фитодәвалау (сущ.) мед. фитотерапия (метод лечения, основанный на применении лекарственных растений)
фотодәвалау (сущ.) косм. фотолечение
хризодәвалау (сущ.) мед. хризотерапия
ырым (сущ.) 1. поверье, верования; халык ~нары народные поверья (верования); 2. примета, предрассудок; 3. заклинание, наговор, заговор, колдовство, нашёптывание || колдовской; ~ белән дәвалау лечить наговорами; ~ сүзләре колдовские слова; 4. снадобье, зелье (заговорённое знахарем)
электроаэрозольдәвалау (сущ.) мед. электроаэрозольтерапия
электродәвалау (сущ.) электролечение
энзимодәвалау (сущ.) мед. энзимотерапия
эргодәвалау (сущ.) мед. эрготерапия
эритемодәвалау (сущ.) мед. эритемотерапия
Тәсадеф